Túnmanswente Martenastate krijgt diverse functies
De stichting Staten en Stinzen toont met haar eerste project - 'In alle staten' - haar doel: de staten en stinzen van Fryslân onder de aandacht te brengen. De stichting wil daarbij ook het behoud en de conservering ondersteunen, niet alleen van de gebouwen, maar ook van de tuinen en parken en meer algemeen hun ligging in het landschap . Dit gebeurt in veel gevallen in samenspraak met de eigenaren en beheerders van de staten. Het uitwisselen van ideeën en ervaringen rond het onderhoud van de gebouwen en parken, het aantrekken van bezoekers en het versterken van de relatie met het omliggende landschap zijn daarbij aandachtspunten.
|
Regelmatig geven wij nieuwsbrieven uit met informatie over activiteiten in en rondom de staten en stinzen in Friesland. Wilt u op de hoogte blijven? |
Door het gebruik van kostbare steen voor hun woningen, onderscheidde de rijke elite, de hoofdelingen, zich van de rest van de bevolking. Meestal waren de stinzen verdedigbare torens op een kunstmatige verhoging, een wier, of op een omgracht terrein. Van de honderden die er ooit in Friesland waren, is slechts een enkele torenstins bewaard gebleven: deze staat in Veenwouden.
In de 18de en 19de eeuw kwam het landhuis als zomerverblijf in zwang. Dan treft men nieuwe benamingen zoals Schatzenburg en Vijversburg aan. In die periode zijn bij de staten fraaie parken aangelegd, eerst in de formele stijl, later volgens de mode van de landschapsstijl. Deze laatste werd bij vele buitenplaatsen door tuinarchitect L.P. Roodbaard met veel talent toegepast, zoals bij Staniastate.
Op de rijke gronden van de oude stateterreinen komen specifieke stinzenplanten voor, die in het voorjaar uitbundig bloeien.
Op deze website leest u over deze voorname woningen: staten - landhuizen en stadshuizen - en een stins. We onderscheiden degene die rondom Leeuwarden gesitueerd zijn en de staten in de zuidelijke helft van de provincie. Na afronding van de laatste fase van het project In alle staten zullen ook de staten in de noordelijke helft van de provincie worden getoond. De staten vormen een kleine greep uit de vele voorname huizen van Fryslân. De gebouwen hebben nu verschillende bestemmingen maar in één opzicht zijn ze gelijk. Ze vormen een onderdeel van het rijke historisch erfgoed van Fryslân en wachten op uw bezoek.